Hamster Bakımının Temel Kuralları
Kısa cevap: Hamster bakımı üç temel ayağa dayanır: yeterince geniş ve derin altlıklı bir kafes, tohum karışımı yerine dengeli bir ana yem, ve her gün tekrarlanan küçük kontroller. Hamsterlar gece yaşayan, tek başına yaşamayı seven, strese duyarlı hayvanlardır. Ona doğru ortamı bir kez kurarsanız günlük iş yükü on beş dakikayı geçmez; yanlış ortamda ise hem hayvan huzursuz olur hem de sağlık sorunları hızla ortaya çıkar.
Hamster Almadan Önce Bilinmesi Gerekenler
Hamster, "az yer kaplayan, kolay hayvan" diye tanıtıldığı için sık sık yanlış anlaşılır. Doğrusu şu: küçük bir hayvanın ihtiyaçları da küçük değildir, sadece farklıdır. Ortalama ömürleri iki ila üç yıl arasındadır; bu, çocuğunuz için alıyorsanız kısa ama yoğun bir sorumluluk dönemi anlamına gelir.
En yaygın iki tür Suriye hamsteri (golden) ve cüce hamsterlardır. Suriye hamsteri daha büyüktür ve kesinlikle tek başına yaşamalıdır; yetişkin iki bireyin aynı kafeste tutulması ciddi kavgalara yol açar. Cüce türlerin bazıları gençken bir arada tutulabilse de, ilk kez hamster besleyecek biri için en güvenli yol her hayvana ayrı kafes vermektir.
Bir diğer nokta uyku düzenidir. Hamsterlar akşam ve gece aktiftir. Gündüz uyurken kafesi karıştırmak, hayvanı elle uykudan kaldırmak strese ve ısırmaya yol açar. Bu yüzden kafesin yeri, gündüz sessiz kalabilecek bir köşe olmalı; yatak odası ise gece çıkacak tekerlek sesi nedeniyle her zaman ideal değildir. Evin genel düzenini hayvanın alışkanlıklarına göre planlamak, kedi ve köpekte olduğu gibi hamsterda da işleri kolaylaştırır.
Kafes ve Barınak Düzeni
Barınak, hamster bakımının en çok hata yapılan kısmıdır. Marketlerde satılan küçük, çok katlı plastik kafesler görsel olarak hoş görünse de taban alanı yetersizdir. Hamsterlar dikey değil yatay alanda koşar ve tünel kazar.
- Taban alanı: Ne kadar geniş, o kadar iyi. Tek katlı, uzun ve geniş bir taban her zaman iki katlı küçük bir kafesten üstündür.
- Altlık derinliği: En az 15-20 cm kokusuz talaş veya kağıt esaslı altlık. Hamster kazarak stres atar; sığ altlıkta bu davranışı gerçekleştiremez.
- Tekerlek: Sırtını bükmeyecek kadar büyük çaplı ve tam yüzeyli olmalı. Telli tekerlekler ayak ve bacak yaralanmasına yol açar.
- Saklanma yeri: En az bir kapalı ev veya tünel. Görünmeyen bir hamster mutsuz değil, sadece güvende hissediyor demektir.
- Kum banyosu: Küçük bir kapta kokusuz kemirgen kumu, tüylerin temiz kalmasını sağlar. Hamsterlar suyla yıkanmaz.
- Kemirme malzemesi: Dişleri sürekli uzadığı için sert yiyecekler ve işlenmemiş ahşap parçaları gerekir.
Cam teraryum kullanıyorsanız havalandırmanın üstten sağlandığından emin olun. Kafesi doğrudan güneş alan pencere kenarına, kalorifer yanına ya da hava akımının olduğu koridora koymayın. İdeal oda sıcaklığı 20-24 °C civarıdır; 18 °C altına düşen ortamlarda bazı hamsterlar kış uykusuna benzer bir uyuşukluk gösterir ve bu tehlikelidir.
Beslenme: Ne Verilir, Ne Verilmez
Ana besin, kemirgenler için hazırlanmış dengeli bir pelet veya kaliteli karışım yem olmalıdır. Sadece ayçekirdeği ve mısır ağırlıklı ucuz karışımlar, hayvanın sevdiğini seçip gerisini bırakmasına, yani dengesiz beslenmeye yol açar. Günde yaklaşık bir yemek kaşığı yem yetişkin bir Suriye hamsteri için genellikle yeterlidir; cüce türlerde bu miktar daha azdır.
Yemi tek bir kaba koymak yerine altlığa serpmek, hamsterın doğal arama davranışını destekler ve sıkılmasını önler. Hamsterların yemi yanaklarında taşıyıp bir köşede stokladığını unutmayın; bu normaldir, ancak taze yiyecek stoklarını her gün kontrol edip çürümüş olanları almanız gerekir.
| Güvenli (az miktarda) | Verilmemesi gerekenler |
|---|---|
| Salatalık, havuç, brokoli, kabak | Soğan, sarımsak, pırasa |
| Elma (çekirdeksiz), armut | Turunçgiller, avokado |
| Haşlanmış yumurta, un kurdu (protein desteği) | Çikolata, şekerli ve tuzlu insan yemekleri |
| Ayçekirdeği, ceviz kırığı (ödül olarak) | Çiğ fasulye, patates yaprakları, badem |
Su her zaman temiz ve erişilebilir olmalı. Damlalıklı biberon en pratiğidir; her gün su seviyesinin azaldığını görmek, hayvanın içtiğine dair iyi bir göstergedir. Kapta su kullanıyorsanız altlıkla kirlenmemesi için sık değiştirin. Genel beslenme mantığı, diğer evcil hayvanlarda olduğu gibi burada da aynıdır: ana besin sabit, ikramlar sınırlı.
Günlük, Haftalık ve Aylık Rutin
- Her gün: Su kontrolü, yem ekleme, tuvalet köşesindeki ıslak altlığın alınması, bozulmuş taze yiyeceklerin toplanması. Hayvanın hareketine ve duruşuna kısa bir bakış.
- Haftada bir: Kum banyosunun elenmesi, tekerleğin silinmesi, kirli bölgelerin nokta temizliği.
- 2-4 haftada bir: Altlığın büyük kısmının yenilenmesi. Eski altlığın bir avuç kadarını geri koymak, tanıdık koku sayesinde stresi azaltır. Sert kimyasal temizleyiciler kullanmayın.
Elle alışma süreci acele istemez. İlk günlerde sadece kafesin yanında sakin bir sesle konuşun, sonra avucunuzda ikram tutarak yaklaşmasını bek